Vechten in het gezin

Op het moment probeer ik een (v)echtscheidend ouderpaar met twee vechtende kinderen te begeleiden. Een broer en een zus.

Ik doe moeite om de vader bij de begeleiding betrokken te houden. Hij heeft de kinderen wel eens geslagen, vooral zijn oudste zoon. Hij zegt dat hij geen gezag heeft over zijn kinderen en dat dit de schuld is van zijn vrouw. De moeder kan de bemoeienissen van haar man niet uitstaan. Hun strijd heeft een lange en ingewikkelde geschiedenis.

Een mooie regel over slaan en ik weet niet van wie die is: Met de hand die slaat zou je willen strelen en daar zit hem de pijn…

Zowel kinderen als de ouders hebben pijn van het vechten maar kunnen er niet mee stoppen. Misschien is de pijn die er zou zijn wanneer ze zouden ophouden met vechten nog veel erger. Pijn over het verlies van hoop op een veilig en gelukkig gezin en ook de angst voor alle veranderingen zijn niet te verdragen. Ze zitten vast in het gevecht. Het is erg moeilijk om hier uit te komen.

We proberen samen na te denken over hoe de interacties in het gezin werken. We leggen de coalities bloot. De kinderen gaan naar huis met het voornemen om een week geen ‘bondjes’ aan te gaan met hun vader, hun moeder of met hun veel jongere zusje van vier die ook onderdeel van de strijd is geworden. Ze gaan oefenen met nieuw gedrag. Ze proberen op een andere manier met elkaar om te gaan. Maar het is erg moeilijk.

5425359-broer-en-zus-start-een-gevecht-met-elkaar

Dan hoor ik dat de scheidingsaanvraag verandert van een gezamenlijke in een eenzijdige aanvraag. Dit kan omdat de partners niet uit Nederland komen en in sommige andere landen eenzijdige scheidingsaanvragen nog mogelijk zijn. Bij een eenzijdige aanvraag wordt de schuldvraag gesteld. De rechter kan een schuldige van de scheiding aanwijzen. Maar bij het zoeken naar een schuldige heeft niemand baat. Dit soort scheidingen zorgt voor veel onrust in het leven van de kinderen. In Nederland kan dit al niet meer sinds 1971 hoor ik van een advocaat.

In de laatste sessie met de moeder en de twee kinderen bleven de kinderen elkaar aanvallen. Een sfeer van rustig nadenken werd niet meer bereikt. De moeder probeerde hen te laten stoppen met vechten. Zij ziet er moe en somber uit. Elke volgende keer dat ik haar zie, zijn er grijze haren bijgekomen.

‘Wat is de goede reden om door te gaan met vechten?’, vraag ik aan de kinderen. Het meisje zegt dat ze anders in een slecht daglicht wordt geplaatst door haar broer. Zij moet zich verdedigen tegen zijn beschuldigingen. Zij heeft het gevoel dat haar moeder aan zijn kant staat. De jongen zegt dat zijn zus anders de baas over hem wordt. Goede redenen… daar halen we hun wensen en waarden uit. Graag in een goed daglicht staan. Graag zelf de baas zijn. Maar hoe stoppen ze met vechten als hun ouders er zelf niet mee kunnen stoppen?

In het gedicht hieronder wordt misschien wel de pijn van deze twee vechtende kinderen verwoord. De pijn die onder al hun gevechten doorstroomt.

Dat ik van mijn vader hou,
Doet mijn moeder soms verdriet.
En dat ik van mijn moeder hou,
Dat weet mijn vader niet.
Zo draag ik mijn geheimen mee.
En loop van hier naar daar.
Nog altijd hou ik van die twee,
Die hielden van elkaar.

Willem Wilmink

 

Advertenties

2 reacties

Opgeslagen onder Psychologie, proza en poëzie, Systeemtherapie

2 Reacties op “Vechten in het gezin

  1. Ik denk zeker dat de kinderen het gedrag van hun ouders kopieerden en dat problemen met de loyaliteit een rol speelden. Het idee dat de scheidende ouders hun kinderen toestemming geven om te stoppen met vechten vind ik heel mooi.
    Ik heb weleens gehoord dat het vechten van de ouders gedurende de scheiding betekent dat de ouders eigenlijk nog een relatie (willen) hebben, dat ze eigenlijk nog niet klaar zijn met de relatie. Dit is het zogenaamde ‘non-adieu’. Ingewikkeld om dan ook nog aandacht te hebben voor het ouderschap. Het onderscheiden van de rol van ex-partner en de rol van ouder is soms een hele kunst.

    Like

  2. mart

    Even een aanvulling. Ik ben zelf 3 jaar geleden gescheiden met een eenzijdige aanvraag voor de scheiding, dus het kan in Nederland nog steeds. Daarbij werd er geen schuldige aangewezen. Mijn ex-man kreeg daarbij wel de mogelijkheid om de scheiding aan te vechten. Misschien is het verschil dat onze kinderen al volwassen waren en er geen ouderschapsplan gemaakt hoefde te worden.
    Ik vraag me uit je bovenstaande verhaal af, of de kinderen het gedrag van hun ouders kopiëren. Kunnen de ouders hun kinderen toestemming geven om te stoppen met vechten en hun de geruststelling geven dat ze daarmee niet deloyaal aan hun ouders worden. Kinderen kiezen tijdens een scheiding soms uit loyaliteit partij voor de ouder van wie ze aanvoelen dat hij/zij het na de scheiding alleen niet gaat redden.
    Ik heb eens een lezing gehoord van Else-Marie van den Eerenbeemt, over wat een scheiding met kinderen doet, dat ouders tijdens een scheiding nauwelijks het vermogen hebben om “ouder” te zijn. De scheiding maakt dat zij zich een hele periode meer op ‘het partner zijn’ zullen richten dan op het ouderschap.
    Je kunt ouders wel helpen gezamenlijk een standpunt te zoeken naar hoe ze in deze periode willen zorgen voor hun kinderen, welke gezamenlijke houding goed is voor hun kinderen zodat zij er zo goed mogelijk door heen komen. Als zij dit samen naar hun kinderen kunnen uitspreken, dan krijgen de kinderen de ruimte om op hun eigen manier te rouwen om wat zij verliezen.

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.